![\"\"](\"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/10\/011.jpg\")
Zapraszamy do lektury ca\u0142ego artyku\u0142u, kt\u00f3rego dla „Tygodnika Solidarno\u015b\u0107” udzieli\u0142 Waldemar Sopata – Cz\u0142onek Komisji Krajowej NSZZ Solidarno\u015b\u0107, Cz\u0142onek Rady Dialogu Spo\u0142ecznego oraz Przewodnicz\u0105cy Solidarno\u015bci w Z.G. Sobieski w\u00a0Jaworznie<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
<\/p>\n
O perspektywie rozwoju bran\u017cy wydobywczo-energetycznej i uprawnieniach g\u00f3rnik\u00f3w: trzynastej pensji, Barb\u00f3rce, wcze\u015bniejszych emeryturach \u2013 z Waldemarem Sopat\u0105, cz\u0142onkiem Komisji Krajowej NSZZ Solidarno\u015b\u0107, cz\u0142onkiem Rady Dialogu Spo\u0142ecznego i przewodnicz\u0105cym \u201eS\u201d w kopalni Sobieski, rozmawia Andrzej Berezowski<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
<\/p>\n
– Od roku 1999 Pa\u0144ski zak\u0142ad macierzysty: KWK Jaworzno, utworzy\u0142 zak\u0142ad wydobywczo-energetyczny razem z elektrowni\u0105 Jaworzno III. <\/strong><\/p>\n \u00a0– Temu po\u0142\u0105czeniu towarzyszy\u0142y spore obawy, jednak okaza\u0142o si\u0119, \u017ce by\u0142a to dobra decyzja. Konsolidacja umo\u017cliwi\u0142a<\/p>\n zbudowanie w ramach jednego podmiotu pe\u0142nego \u0142a\u0144cucha produkcji energii elektrycznej, pocz\u0105wszy od wydobycia paliwa, poprzez wytwarzanie energii, a sko\u0144czywszy na sprzeda\u017cy. Pozwoli\u0142o to na efektywniejsze zarz\u0105dzanie, budow\u0119 wsp\u00f3lnej strategii i okre\u015blenia d\u0142ugoterminowych plan\u00f3w inwestycyjnych. Oczywi\u015bcie nast\u0105pi\u0142a w\u00f3wczas pewna restrukturyzacja: cz\u0119\u015b\u0107 g\u00f3rnik\u00f3w otrzyma\u0142a urlopy g\u00f3rnicze, kopalnia zmieni\u0142a spos\u00f3b funkcjonowania. Nikt jednak nie straci\u0142 pracy.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u2013 Jak wygl\u0105da\u0142a sytuacja kopalni w chwili powo\u0142ania sp\u00f3\u0142ki?<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Grozi\u0142a jej likwidacja. Mia\u0142a 100 mln z\u0142 zad\u0142u\u017cenia. Po po\u0142\u0105czeniu pojawi\u0142y si\u0119 \u015brodki na zakup nowego sprz\u0119tu i inne inwestycje. To i sp\u00f3jna strategia sprawi\u0142y, \u017ce kopalnia zacz\u0119\u0142a zarabia\u0107 na siebie, i tak jest do dzi\u015b. Nikt kopalni nie dotuje. Szkoda, \u017ce ten przyk\u0142ad nie zosta\u0142 przeniesiony na ca\u0142\u0105 energetyk\u0119 i g\u00f3rnictwo i zak\u0142ady nie posz\u0142y t\u0105 drog\u0105.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Wraca si\u0119 jednak do pomys\u0142u \u0142\u0105czenia energetyki z g\u00f3rnictwem.<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Ale realia rynkowe s\u0105 zupe\u0142nie inne. Trzeba by\u0142o robi\u0107 konsolidacje, kiedy by\u0142a koniunktura na w\u0119giel. W\u00f3wczas jednak rz\u0105dz\u0105cy zamiast my\u015ble\u0107 o tym, jak w d\u0142ugim okresie zapewni\u0107 rozw\u00f3j g\u00f3rnictwa i energetyki, pieni\u0119dzmi za robionymi przez kopalnie \u0142atali dziur\u0119 bud\u017cetow\u0105. Na przyk\u0142ad w 2013 roku do bud\u017cetu pa\u0144stwa z bran\u017cy g\u00f3rniczej odprowadzono 7 mld 152 mln 694 tys. z\u0142. Rz\u0105dy, cho\u0107 by\u0142y w\u0142a\u015bcicielem g\u00f3rnictwa i energetyki, ograbia\u0142y je z ca\u0142ego zysku, zamiast zachowywa\u0107 si\u0119 jak gospodarz i cz\u0119\u015b\u0107 pieni\u0119dzy przeznaczy\u0107 na inwestycje i przygotowa\u0107 zak\u0142ady na okres dekoniunktury. Kopalnie nie mog\u0105 by\u0107 dzi\u015b dochodowe, je\u015bli w czasie koniunktury w\u0142a\u015bciciel nie pozostawi\u0142 odpowiednich \u015brodk\u00f3w na inwestycje.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 Przeciwnicy konsolidacji twierdz\u0105, \u017ce po\u0142\u0105czenie energetyki z g\u00f3rnictwem zabije wolny rynek na w\u0119giel.<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Kopalnie i elektrownie s\u0105 zdane na siebie. Co stoi na przeszkodzie, aby by\u0142y wsp\u00f3lnie zarz\u0105dzane? Inteligentna konsolidacja g\u00f3rnictwa i energetyki to jedyny spos\u00f3b na zapewnienie Polsce bezpiecze\u0144stwa energetycznego kraju. Sp\u00f3\u0142ki energetyczne po\u0142\u0105czone z g\u00f3rnictwem zdecydowanie \u0142atwiej przejd\u0105 przez kryzys i b\u0119d\u0105 bardziej konkurencyjne ni\u017c ma\u0142e, rozdrobnione podmioty wobec firm zachodnich.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 Niekt\u00f3re kraje stawiaj\u0105 na energi\u0119 z odnawialnych \u017ar\u00f3de\u0142.<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Energetyka oparta na odnawialnych \u017ar\u00f3d\u0142ach energii nigdy nie zagwarantuje Polsce bezpiecze\u0144stwa energetycznego, bo produkcja energii z OZE b\u0119dzie zawsze produkcj\u0105 niewystarczaj\u0105c\u0105. Energetyka polska musi by\u0107 oparta na w\u0119glu, gdy\u017c jest to nasze jedyne dobro narodowe, a zanim powstan\u0105 elektrownie j\u0105drowe, mini\u0105 lata \u015bwietlne.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 Unia Europejska promuje odnawialne \u017ar\u00f3d\u0142a energii kosztem konwencjonalnych<\/strong>.<\/p>\n \u00a0\u2013 Nie jestem przeciwnikiem Unii Europejskiej, ale urz\u0119dnicy i politycy w Brukseli musz\u0105 zrozumie\u0107, \u017ce ka\u017cde pa\u0144stwo musi mie\u0107 prawo do korzystania z tych zasob\u00f3w, kt\u00f3re posiada. W Hiszpanii, Portugalii i W\u0142oszech s\u0142o\u0144ce \u015bwieci du\u017co silniej ni\u017c u nas w skali roku i tam mo\u017cna stawia\u0107 farmy s\u0142oneczne, Holandia jest krajem najbardziej wietrznym, wi\u0119c mo\u017cna tam budowa\u0107 farmy wiatrowe. Naszym zasobem jest w\u0119giel. Unia nie mo\u017ce nam zakaza\u0107 korzystania z niego. Du\u017co os\u00f3b twierdzi, \u017ce w\u0119giel jest reliktem. Tymczasem w Polsce pojawiaj\u0105 si\u0119 prywatni inwestorzy, kt\u00f3rzy widz\u0105 w kopalniach \u017ar\u00f3d\u0142o zysku i chc\u0105 je budowa\u0107.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 M\u00f3wi Pan o problemach wa\u017cnych dla ca\u0142ej gospodarki.<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Nie mo\u017cemy dopu\u015bci\u0107 do zniszczenia polskiej energetyki opartej na w\u0119glu, bo to spowoduje uzale\u017cnienie od zagranicznych konsorcj\u00f3w biznesowych. Nie mam z\u0142udze\u0144, \u017ce je\u015bli stan\u0105 si\u0119 monopolist\u0105 na polskim rynku, b\u0119d\u0105 dyktowa\u0142y wysokie, ksi\u0119\u017cycowe ceny, jak na przyk\u0142ad dzisiaj dzieje si\u0119 to z gazem. Nie mo\u017cemy te\u017c liczy\u0107 na to, \u017ce w przypadku kryzysu energetycznego jakie\u015b pa\u0144stwo podzieli si\u0119 z nami energi\u0105. Ka\u017cdy kraj ch\u0119tnie sprzedaje, gdy posiada nadwy\u017cki, ale nigdy nie sprzeda energii, gdy nie mo\u017ce zaspokoi\u0107 potrzeb w\u0142asnego kraju. Solidarno\u015b\u0107 Unii Europejskiej w tym zakresie nie istnieje.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 Polska polityka energetyczna to przewiduje? <\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Strategicznej polityki energetycznej w Polsce do tej pory nie by\u0142o wida\u0107. Obecna w\u0142adza chce to zmieni\u0107 i zacz\u0119\u0142a cz\u0119\u015bciowe dzia\u0142ania.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 Dobrymi ch\u0119ciami jest piek\u0142o wybrukowane.<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Nie da si\u0119 jednak w rok odbudowa\u0107 czego\u015b, co przez 20 lat by\u0142o zaniedbywane. Trzeba te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce obecna sytuacja na rynku energetycznym nie sprzyja zmianom. Cz\u0119\u015b\u0107 decyzji niekorzystnych dla w\u0119gla zapad\u0142o w poprzednich latach w Brukseli i teraz trudno b\u0119dzie je odkr\u0119ci\u0107. Dlatego trudno zarzuca\u0107 obecnemu rz\u0105dowi, \u017ce po roku nie wida\u0107 efekt\u00f3w jego pracy. Przede wszystkim trwa dialog mi\u0119dzy g\u00f3rnikami i rz\u0105dem, czego do tej pory nie by\u0142o. Rozpocz\u0119to wsp\u00f3ln\u0105 polityk\u0119 w zakresie zarz\u0105dzania energetyk\u0105 i g\u00f3rnictwem. Obie bran\u017ce zarz\u0105dzane s\u0105 dzi\u015b przez jedno ministerstwo. To zapewni lepsz\u0105 koordynacj\u0119 dzia\u0142a\u0144 oraz wypracowanie sp\u00f3jnej strategii dla ca\u0142ego sektora energetycznego.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 Mam wra\u017cenie, \u017ce osoby pracuj\u0105ce na umowach \u015bmieciowych ch\u0119tnie zamieni\u0142yby si\u0119 z g\u00f3rnikami. Tyle si\u0119 m\u00f3wi o ich przywilejach.<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Nic nie stoi na przeszkodzie, aby osoby z innych bran\u017c zrzesza\u0142y si\u0119 i negocjowa\u0142y lepsze warunki zatrudnienia, to gwarantuje im ustawa o zwi\u0105zkach zawodowych. Niech nie zazdroszcz\u0105, \u017ce g\u00f3rnicy potrafi\u0105 si\u0119 zorganizowa\u0107. Nie zgadzam si\u0119 z okre\u015bleniem \u201eprzywileje g\u00f3rnicze\u201d. \u015awiadczenia g\u00f3rnik\u00f3w wynikaj\u0105 z zak\u0142adowych uk\u0142ad\u00f3w zbiorowych pracy.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 G\u00f3rnicy wcze\u015bniej mog\u0105 przechodzi\u0107 na emerytury…<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Wcze\u015bniejsza emerytura wynika z tego, \u017ce g\u00f3rnik \u017cyje \u015brednio kilka lat kr\u00f3cej. Ka\u017cdego zapraszam, aby spr\u00f3bowa\u0142 popracowa\u0107 w kopalni, gdy\u017c nie jest to zaw\u00f3d zakazany. To ci\u0119\u017cka, niszcz\u0105ca zdrowie praca. Przykro mi, gdy o pracy i uprawnieniach g\u00f3rnik\u00f3w wypowiadaj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto osoby, kt\u00f3re nie maj\u0105 podstawowej wiedzy i nie znaj\u0105 g\u00f3rnictwa. Tak jak nie wyobra\u017cam sobie 65-letniego stra\u017caka czy policjanta w akcji, tak nie wyobra\u017cam sobie 65-letniego g\u00f3rnika zje\u017cd\u017caj\u0105cego do pracy pod ziemi\u0105. Mitem te\u017c jest, \u017ce g\u00f3rnik po latach sp\u0119dzonych w kopalni mo\u017ce si\u0119 przekwalifikowa\u0107 na listonosza czy kierowc\u0119 tira.<\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n \u00a0\u2013 A trzynastki, czternastki, nagroda Barb\u00f3rkowa?<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 Trzynastej pensji w g\u00f3rnictwie nie ma ju\u017c od 23 lat, a cz\u0119sto takie zarzuty padaj\u0105 z ust os\u00f3b, kt\u00f3re nie maj\u0105 podstawowej wiedzy o bran\u017cy. Czternasta pensja wynika z zapis\u00f3w ZUZP, co miesi\u0105c jest odk\u0142adana z p\u0142acy zasadniczej 1\/12 wynagrodzenia, aby jednorazowo wyp\u0142aci\u0107 j\u0105 g\u00f3rnikowi za ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0119. To nie s\u0105 dodatkowe \u015brodki. Pochodz\u0105 z funduszu p\u0142acy. Roczny przych\u00f3d g\u00f3rnika nie zale\u017cy od ilo\u015bci wp\u0142at i innych \u015bwiadcze\u0144, lecz od ich wysoko\u015bci. Jakie to ma znaczenie, w ilu ratach w roku kto\u015b bierze pensje? Czy krytykanci te\u017c by krzyczeli, je\u015bli g\u00f3rnik taki sam przych\u00f3d roczny otrzymywa\u0142by w 6 pensjach? To zwyczajny populizm i obra\u017canie ci\u0119\u017ckiej pracy g\u00f3rnika. Tym, co \u015bwiadczy o dochodzie g\u00f3rnika, jest tak naprawd\u0119 roczne sprawozdanie PIT. Barb\u00f3rka jest nagrod\u0105 bran\u017cow\u0105. W innych bran\u017cach pracownicy r\u00f3wnie\u017c dostaj\u0105 nagrody z okazji swoich \u015bwi\u0105t bran\u017cowych i nikt tego nie krytykuje. Nie jest te\u017c prawd\u0105, \u017ce czternasta pensja i nagroda Barb\u00f3rkowa nie maj\u0105 systemu motywacyjnego, co cz\u0119sto pojawia si\u0119 w informacjach na temat uprawnie\u0144 g\u00f3rniczych. Barb\u00f3rkowa przyznawana jest za nienagannie przepracowany ca\u0142y rok. Adekwatna do wk\u0142adu pracy ka\u017cdego g\u00f3rnika. Je\u015bli g\u00f3rnik chorowa\u0142 lub przepracowa\u0142 mniej dni ni\u017c inni, to nie dostanie ca\u0142ej nagrody Barb\u00f3rkowej, tylko jej cz\u0119\u015b\u0107. Nagroda b\u0119dzie w\u00f3wczas proporcjonalnie mniejsza.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0\u2013 Panuje pogl\u0105d, \u017ce na wcze\u015bniejsz\u0105 emerytur\u0119 sk\u0142ada si\u0119 ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/strong><\/p>\n \u00a0\u00a0\u2013 G\u00f3rnicy, jak wszyscy inni, p\u0142ac\u0105 sk\u0142adki ZUS, podatki. G\u00f3rnictwo jako jedyna bran\u017ca jest ob\u0142o\u017cone a\u017c 32 r\u00f3\u017cnymi obci\u0105\u017ceniami podatkowymi. Zosta\u0142o te\u017c wyliczone, \u017ce dzi\u0119ki pracy jednego g\u00f3rnika mog\u0105 si\u0119 utrzyma\u0107 trzy rodziny, powstaj\u0105 lokalne przedsi\u0119biorstwa i rozwija si\u0119 sektor us\u0142ug. Mo\u017cna zada\u0107 sobie tu pytanie, co da\u0142o w tamtym czasie po\u0142\u0105czenie KWK Jaworzno z elektrowni\u0105 Jaworzno III? Po roku funkcjonowania w tamtym czasie w kopalni by\u0142y przeprowadzone stosowne analizy i wyliczenia. Odpowiadano sobie na pytanie, ile w ci\u0105gu jednego roku dzia\u0142alno\u015bci zak\u0142ad odprowadzi\u0142 \u015brodk\u00f3w do bud\u017cetu pa\u0144stwa. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce s\u0105 to setki milion\u00f3w w r\u00f3\u017cnych daninach. Je\u017celi w ci\u0105gu roku zak\u0142ad odprowadzi\u0142 tyle \u015brodk\u00f3w, to ile odprowadzi\u0142 w przeci\u0105gu 18 lat, jakie up\u0142yn\u0119\u0142y od konsolidacji, i jak to si\u0119 ma do potocznej wiedzy spo\u0142ecze\u0144stwa o sektorze g\u00f3rniczym?<\/p>\n \u00a0<\/p>\n Zapraszamy wszystkich do cotygodniowej lektury „Tygodnika Solidarno\u015b\u0107” w wersji papierowej, kt\u00f3ra dost\u0119pna jest w biurach Zwi\u0105zku<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Zapraszamy do lektury ca\u0142ego artyku\u0142u, kt\u00f3rego dla „Tygodnika Solidarno\u015b\u0107” udzieli\u0142 Waldemar Sopata – Cz\u0142onek Komisji Krajowej NSZZ Solidarno\u015b\u0107, Cz\u0142onek Rady Dialogu Spo\u0142ecznego oraz Przewodnicz\u0105cy Solidarno\u015bci w Z.G. Sobieski w\u00a0Jaworznie \u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3164,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36],"tags":[],"class_list":["post-3167","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly-2016"],"views":771,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3167","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3167"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3167\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3164"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3167"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3167"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3167"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}