{"id":20673,"date":"2025-05-09T12:16:32","date_gmt":"2025-05-09T10:16:32","guid":{"rendered":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/?p=20673"},"modified":"2025-05-09T12:16:32","modified_gmt":"2025-05-09T10:16:32","slug":"hutek-nie-ma-alternatywy-dla-umowy-spolecznej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/artykuly\/artykuly-2021\/hutek-nie-ma-alternatywy-dla-umowy-spolecznej\/","title":{"rendered":"Hutek: Nie ma alternatywy dla umowy spo\u0142ecznej"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; Poka\u017ccie alternatyw\u0119 wobec umowy spo\u0142ecznej. Poka\u017ccie w\u0142asn\u0105 propozycj\u0119 takiego porozumienia, kt\u00f3re pozwoli\u0142oby g\u00f3rnictwu funkcjonowa\u0107 przez kolejne lata, dzi\u0119ki kt\u00f3remu pracownicy mieliby gwarancj\u0119 pracy do emerytury. M\u00f3wienie, \u017ce trzeba zmusi\u0107 Bruksel\u0119 do zmiany polityki czy wr\u0119cz wyj\u015b\u0107 z Unii Europejskiej, nic nie kosztuje &#8211; m\u00f3wi szef Krajowej Sekcji G\u00f3rnictwa W\u0119gla Kamiennego NSZZ &#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; Bogus\u0142aw Hutek w rozmowie z Solidarno\u015bci\u0105 G\u00f3rnicz\u0105, zwracaj\u0105c si\u0119 do polityk\u00f3w krytykuj\u0105cych tre\u015b\u0107 umowy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Solidarno\u015b\u0107 G\u00f3rnicza: &#8211; Temat fatalnej kondycji finansowej polskiego g\u00f3rnictwa w\u0119gla kamiennego wr\u00f3ci\u0142 do medi\u00f3w po tym, jak sp\u00f3\u0142ki w\u0119glowe poinformowa\u0142y o swoich wynikach za rok 2024. Jednak sektor zmaga si\u0119 problemami od wielu lat. Czy mo\u017cna wskaza\u0107 moment, w kt\u00f3rym bran\u017ca wesz\u0142a na \u015bcie\u017ck\u0119 prowadz\u0105c\u0105 do obecnego stanu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Bogus\u0142aw Hutek, przewodnicz\u0105cy g\u00f3rniczej &#8222;Solidarno\u015bci&#8221;:<\/strong>&nbsp;&#8211; \u017beby uczciwie odpowiedzie\u0107 na tak zadane pytanie, musieliby\u015bmy sobie przypomnie\u0107, co dzia\u0142o si\u0119 kilkana\u015bcie lat temu. W 2003 roku z po\u0142\u0105czenia kilku mniejszych sp\u00f3\u0142ek w\u0119glowych powsta\u0142a Kompania W\u0119glowa SA. Zmaga\u0142a si\u0119 ona z rozmaitymi problemami, jednak by\u0142y one rozwi\u0105zywane &#8211; lepiej lub gorzej &#8211; na gruncie zasad dialogu spo\u0142ecznego. Za\u0142amanie przysz\u0142o w roku 2014. I to by\u0142 chyba w\u0142a\u015bnie ten punkt zwrotny. Kryzys spowodowa\u0142 nadmierny import w\u0119gla z Rosji. Sp\u00f3\u0142ki energetyczne zaopatrywa\u0142y si\u0119 tam w surowiec, nie odbieraj\u0105c w\u0119gla z kopal\u0144 nale\u017c\u0105cych do Kompanii. Sytuacja sta\u0142a si\u0119 na tyle dramatyczna, \u017ce we wrze\u015bniu 2014 r. zdecydowali\u015bmy o blokadzie tor\u00f3w w Braniewie &#8211; mie\u015bcie po\u0142o\u017conym niedaleko granicy z Rosj\u0105. Je\u015bli dobrze pami\u0119tam, na zwa\u0142ach pod Braniewem le\u017ca\u0142o wtedy oko\u0142o 5 milion\u00f3w ton rosyjskiego w\u0119gla. Akcja odbi\u0142a si\u0119 szerokim echem, jednak sytuacji Kompanii W\u0119glowej nie poprawi\u0142a. Koalicyjny rz\u0105d Platformy Obywatelskiej i Polskiego Stronnictwa Ludowego wykazywa\u0142 w tej sprawie du\u017c\u0105 bierno\u015b\u0107, a\u017c w styczniu 2015 r. na \u015al\u0105sk przyjecha\u0142a \u00f3wczesna pani premier Ewa Kopacz i og\u0142osi\u0142a, \u017ce cztery kopalnie nale\u017c\u0105ce do Kompanii &#8211; &#8222;Bobrek-Centrum&#8221;, &#8222;Brzeszcze&#8221;, &#8222;Pok\u00f3j&#8221; i &#8222;So\u015bnica-Makoszowy&#8221; &#8211; zostan\u0105 zlikwidowane. Decyzja ta wzburzy\u0142a ca\u0142y G\u00f3rny \u015al\u0105sk, nie tylko g\u00f3rnik\u00f3w. Rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 protesty. Wielotysi\u0119czne manifestacje na ulicach \u015bl\u0105skich miast by\u0142y pot\u0119\u017cnym wsparciem dla negocjuj\u0105cych zwi\u0105zkowc\u00f3w. Ostatecznie &#8211; wsp\u00f3lnymi si\u0142ami &#8211; uda\u0142o si\u0119 obroni\u0107 wspomniane zak\u0142ady. Potem przyszed\u0142 czas na Jastrz\u0119bsk\u0105 Sp\u00f3\u0142k\u0119 W\u0119glow\u0105. G\u00f3rnicy z JSW powiedzieli g\u0142o\u015bne &#8222;nie&#8221; nieudolnej polityce \u00f3wczesnego Zarz\u0105du, na co w\u0142adza odpowiedzia\u0142a ogniem &#8211; po raz pierwszy od czas\u00f3w stanu wojennego strzelano do ludzi broni\u0105cych swoich miejsc pracy. Jastrz\u0119bsk\u0105 Sp\u00f3\u0142k\u0119 W\u0119glow\u0105 uratowali jej pracownicy za cen\u0119 czasowego zawieszenia wyp\u0142aty niekt\u00f3rych \u015bwiadcze\u0144. Gdyby nie postawa g\u00f3rnik\u00f3w, JSW zosta\u0142aby przej\u0119ta za grosze przez jaki\u015b prywatny kapita\u0142, czemu uda\u0142o si\u0119 wtedy zapobiec. Jestem przekonany, \u017ce obydwa protesty przyczyni\u0142y si\u0119 do zmiany w\u0142adzy na jesieni 2015 r. Spo\u0142ecze\u0144stwo odrzuci\u0142o uk\u0142ad rz\u0105dz\u0105cy, kt\u00f3ry chcia\u0142 g\u00f3rnictwo likwidowa\u0107 b\u0105d\u017a wyprzedawa\u0107. W\u0142adz\u0119 przej\u0119\u0142o Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>SG: &#8211; Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107 w sferze deklaratywnej zawsze stawa\u0142o po stronie polskiego w\u0119gla. A jak by\u0142o naprawd\u0119?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>BH:<\/strong>&nbsp;&#8211; W pierwszych miesi\u0105cach trzeba by\u0142o postawi\u0107 sp\u00f3\u0142ki w\u0119glowe na nogi. I to si\u0119 rz\u0105dowi pani premier Beaty Szyd\u0142o uda\u0142o. JSW uratowano przed upad\u0142o\u015bci\u0105, a kopalnie i zak\u0142ady nale\u017c\u0105ce do Kompanii W\u0119glowej przej\u0105\u0142 nowy podmiot &#8211; Polska Grupa G\u00f3rnicza SA. W tym drugim przypadku nie oby\u0142o si\u0119 bez wyrzecze\u0144 &#8211; przez dwa lata pracownicy PGG mieli zawieszon\u0105 wyp\u0142at\u0119 tak zwanej czternastki, dzi\u0119ki czemu ich miejsca pracy ocala\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>SG: &#8211; A jak uk\u0142ada\u0142y si\u0119 relacje PGG z bran\u017c\u0105 energetyczn\u0105?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>BH:<\/strong>&nbsp;&#8211; Pocz\u0105tkowo nie by\u0142o \u017ale. Rz\u0105d PiS pozytywnie odpowiedzia\u0142 na postulat naszego zwi\u0105zku zawodowego, kt\u00f3ry od dawna domaga\u0142 si\u0119 powierzenia politycznego nadzoru nad sektorem paliwowo-energetycznym jednemu resortowi i jednemu ministrowi. Decyzj\u0105 pani premier powo\u0142ano Ministerstwo Energii z ministrem Krzysztofem Tch\u00f3rzewskim. Dzi\u0119ki interwencjom podejmowanym przez kierownictwo nowego resortu relacje na linii g\u00f3rnictwo-energetyka sta\u0142y si\u0119 zno\u015bne. Wszystko funkcjonowa\u0142o dobrze do momentu likwidacji ministerstwa. Nagle zasady si\u0119 zmieni\u0142y &#8211; nadz\u00f3r nad sprawami dotycz\u0105cymi sektora wydobywczego rozdzielono pomi\u0119dzy Ministerstwo Aktyw\u00f3w Pa\u0144stwowych oraz Ministerstwo Klimatu i \u015arodowiska. Nie musz\u0119 chyba dodawa\u0107, \u017ce powr\u00f3ci\u0142 chaos, a sp\u00f3\u0142ki energetyczne zacz\u0119\u0142y post\u0119powa\u0107 po staremu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>SG: &#8211; To znaczy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>BH:<\/strong>&nbsp;&#8211; Kiedy by\u0142a koniunktura na w\u0119giel, rz\u0105dz\u0105cy nie zgadzali si\u0119, by sp\u00f3\u0142ki w\u0119glowe mog\u0142y zarabia\u0107 na w\u0119glu, bo energetyka chcia\u0142a go kupowa\u0107 taniej. Z kolei wtedy, kiedy by\u0142a dekoniunktura, koncerny energetyczne domaga\u0142y si\u0119, by sprzedawa\u0107 im w\u0119giel &#8222;po cenach rynkowych&#8221; &#8211; czyli ni\u017cszych od obowi\u0105zuj\u0105cych kontrakt\u00f3w. Je\u015bli ten warunek nie by\u0142 spe\u0142niony, kupowa\u0142y w\u0119giel z zagranicy. Bez wzgl\u0119du na sytuacj\u0119 stratna by\u0142a tylko jedna strona &#8211; polskie g\u00f3rnictwo. I tutaj te\u017c tak si\u0119 sta\u0142o. W 2019 r. pa\u0144stwowe sp\u00f3\u0142ki energetyczne przesta\u0142y odbiera\u0107 w\u0119giel z kopal\u0144 nale\u017c\u0105cych do Polskiej Grupy G\u00f3rniczej, co sprawi\u0142o, \u017ce sytuacja PGG sta\u0142a si\u0119 trudna. W 2020 r. otrzymali\u015bmy nieoficjaln\u0105 informacj\u0119, \u017ce rz\u0105d przygotowa\u0142 trzy koncepcje: pierwsza zak\u0142ada\u0142a upad\u0142o\u015b\u0107 PGG, sprzeda\u017c czterech kopal\u0144 z dawnej Rybnickiej Sp\u00f3\u0142ki W\u0119glowej i przeniesienie pozosta\u0142ych zak\u0142ad\u00f3w do Sp\u00f3\u0142ki Restrukturyzacji Kopal\u0144, druga &#8211; likwidacj\u0119 sze\u015bciu kopal\u0144 oraz obni\u017cenie wynagrodze\u0144 o 25 procent, trzecia natomiast mia\u0142a charakter transformacyjny. W praktyce jednak mia\u0142a by\u0107 realizowana koncepcja druga. Takie postawienie sprawy wywo\u0142a\u0142o gwa\u0142town\u0105 reakcj\u0119 za\u0142\u00f3g &#8211; w wielu zak\u0142adach g\u00f3rnicy zostali na dole, przyst\u0119puj\u0105c do strajk\u00f3w podziemnych. I zn\u00f3w zdecydowana postawa samych pracownik\u00f3w pozwoli\u0142a stronie zwi\u0105zkowej wynegocjowa\u0107 porozumienie. 25 wrze\u015bnia podpisano dokument, kt\u00f3ry przewidywa\u0142, \u017ce proces transformacji g\u00f3rnictwa zostanie uregulowany osobnym dokumentem. Chodzi oczywi\u015bcie o umow\u0119 spo\u0142eczn\u0105, nad kt\u00f3r\u0105 pracowali\u015bmy przez kolejne miesi\u0105ce. Podpisana 28 maja 2021 r. umowa zabezpieczy\u0142a g\u00f3rnictwo przed &#8222;dzik\u0105 likwidacj\u0105&#8221;, a wszystkim \u00f3wczesnym pracownikom kopal\u0144 zagwarantowa\u0142a, \u017ce b\u0119d\u0105 mieli prac\u0119 w bran\u017cy do momentu osi\u0105gni\u0119cia wieku emerytalnego. Tym samym uda\u0142o si\u0119 uratowa\u0107 kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy miejsc pracy w samym g\u00f3rnictwie i kilkaset tysi\u0119cy miejsc pracy wok\u00f3\u0142 g\u00f3rnictwa.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>SG: &#8211; Dzi\u015b cz\u0119\u015b\u0107 polityk\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie z prawej strony sceny politycznej, umow\u0119 t\u0119 krytykuje.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>BH:<\/strong>&nbsp;&#8211; Wiem o tym. S\u0105 w\u015br\u00f3d nich ludzie, kt\u00f3rzy przed zmian\u0105 w\u0142adzy pe\u0142nili funkcje w Ministerstwie Aktyw\u00f3w Pa\u0144stwowych. Wtedy nie kiwn\u0119li nawet palcem, by cokolwiek zrobi\u0107. Nie uczynili nic i nie przyjechali do PGG, \u017ceby ratowa\u0107 najwi\u0119ksz\u0105 polsk\u0105 sp\u00f3\u0142k\u0119 w\u0119glow\u0105. Raz jeszcze wzywam wszystkich krytyk\u00f3w &#8211; poka\u017ccie alternatyw\u0119 wobec umowy spo\u0142ecznej. Poka\u017ccie w\u0142asn\u0105 propozycj\u0119 takiego porozumienia, kt\u00f3re pozwoli\u0142oby g\u00f3rnictwu funkcjonowa\u0107 przez kolejne lata, dzi\u0119ki kt\u00f3remu pracownicy mieliby gwarancj\u0119 pracy do emerytury. M\u00f3wienie, \u017ce trzeba zmusi\u0107 Bruksel\u0119 do zmiany polityki czy wr\u0119cz wyj\u015b\u0107 z Unii Europejskiej, nic nie kosztuje. Sekretariat G\u00f3rnictwa i Energetyki NSZZ &#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; z Kazimierzem Grajcarkiem na czele ju\u017c w roku 2007 &#8211; jako pierwszy &#8211; przestrzega\u0142 przed konsekwencjami &#8222;polityki klimatycznej&#8221; UE. Nikt nas wtedy nie s\u0142ucha\u0142, a wielu &#8211; wy\u015bmiewa\u0142o. Teraz wszyscy stroj\u0105 si\u0119 w szaty obro\u0144c\u00f3w g\u00f3rnictwa, tyle tylko, \u017ce z tej postawy kompletnie nic nie wynika. Najwi\u0119kszym z\u0142em by\u0142o stworzenie rynku handlu emisjami &#8222;gaz\u00f3w cieplarnianych&#8221; &#8211; od tego momentu ETS jest czym\u015b, co zabija nasz\u0105 gospodark\u0119 i sprawia, \u017ce ceny energii s\u0105 koszmarnie wysokie. Niestety, wspomniani przeze mnie politycy nie maj\u0105 \u017cadnego pomys\u0142u, jak skutecznie temu przeciwdzia\u0142a\u0107. Nie s\u0105 te\u017c w stanie przedstawi\u0107 jakiegokolwiek przemy\u015blanego planu, jak mia\u0142yby funkcjonowa\u0107 kopalnie przy obecnych cenach w\u0119gla i antyw\u0119glowych strategiach wprowadzanych przez sp\u00f3\u0142ki energetyczne. \u0141atwo jest krytykowa\u0107 wszystko wok\u00f3\u0142, kiedy nie ponosi si\u0119 odpowiedzialno\u015bci za losy tysi\u0119cy miejsc pracy, a wi\u0119c tysi\u0119cy ludzi i ich rodzin. Ale umowy spo\u0142ecznej nie szanuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c politycy z obecnej koalicji rz\u0105dz\u0105cej. Obiecali, \u017ce j\u0105 b\u0142yskawicznie notyfikuj\u0105 w Komisji Europejskiej. Przez p\u00f3\u0142tora roku nie zrobili tego. Je\u015bli sprawy nie dopilnuj\u0105, istnieje ryzyko konieczno\u015bci zwrotu dop\u0142at otrzymanych przez sp\u00f3\u0142ki w\u0119glowe do bud\u017cetu pa\u0144stwa, co oznacza\u0107 b\u0119dzie ich upad\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>SG: &#8211; Dzi\u0119kujemy za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">rozmawia\u0142: MJ<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u017ar\u00f3d\u0142o: solidarnoscgornicza.org.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8211; Poka\u017ccie alternatyw\u0119 wobec umowy spo\u0142ecznej. Poka\u017ccie w\u0142asn\u0105 propozycj\u0119 takiego porozumienia, kt\u00f3re pozwoli\u0142oby g\u00f3rnictwu funkcjonowa\u0107 przez kolejne lata, dzi\u0119ki kt\u00f3remu pracownicy mieliby gwarancj\u0119 pracy do emerytury. M\u00f3wienie, \u017ce trzeba zmusi\u0107 Bruksel\u0119 do zmiany polityki czy wr\u0119cz wyj\u015b\u0107 z Unii Europejskiej, nic nie kosztuje &#8211; m\u00f3wi szef Krajowej Sekcji G\u00f3rnictwa W\u0119gla Kamiennego NSZZ &#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; Bogus\u0142aw Hutek &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/artykuly\/artykuly-2021\/hutek-nie-ma-alternatywy-dla-umowy-spolecznej\/\" class=\"more-link\">Czytaj dalej<span class=\"screen-reader-text\"> \u201eHutek: Nie ma alternatywy dla umowy spo\u0142ecznej\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":20674,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[52],"tags":[],"class_list":["post-20673","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly-2021"],"views":381,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20673","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20673"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20673\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20675,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20673\/revisions\/20675"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20674"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20673"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20673"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/solidarnoscpkw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20673"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}